Hefbrug gaat niet omhoog? Oorzaken en oplossingen

Hefbrug gaat niet omhoog: Wanneer een hefbrug niet omhoog gaat nadat u op de hefknop drukt, wijst dit in de meeste gevallen
op een probleem in het elektrische of hydraulische systeem. Bij hydraulisch-elektrische hefbruggen zorgt
hydraulische olie onder druk ervoor dat de brug omhoog wordt gebracht. Zodra u op de hefknop drukt, schakelt
een relais de elektromotor in, die vervolgens de hydraulische pomp aandrijft.

Als een hefbrug niet omhoog gaat, kunnen hiervoor verschillende oorzaken zijn. In dit artikel
leggen wij stap voor stap uit hoe u de meest voorkomende storingen kunt herkennen en controleren.

Hefbrug gaat niet omhoog en er gebeurt helemaal niets

De meest voorkomende situatie is waarschijnlijk de reden waarom u op deze pagina bent beland: u drukt op de
hefknop, maar er gebeurt helemaal niets. De hefbrug maakt geen geluid, de elektromotor draait niet en de brug
beweegt geen millimeter. Het lijkt alsof de hefbrug volledig spanningsloos is, terwijl u zeker weet dat de
voedingsspanning aanwezig is.

In dat geval is het verstandig om de storing stap voor stap op te bouwen.

Hefbrug gaat niet omhoog: Controleer eerst de noodstop

Begin met de eenvoudigste controles. Controleer of de noodstop niet per ongeluk is ingedrukt. Bij vrijwel iedere
moderne hefbrug wordt de complete stuurstroom onderbroken zodra de noodstop is geactiveerd. Hierdoor reageert de
hefbrug niet meer op de bedieningsknoppen.

Controleer vervolgens of de noodstop volledig is gereset voordat u verder zoekt.

Controleer de hoogte-eindschakelaar

Veel hefbruggen zijn uitgerust met een hoogte-eindschakelaar die voorkomt dat de brug verder omhoog kan bewegen
zodra de maximale hefhoogte is bereikt.

Controleer of deze eindschakelaar niet onterecht wordt bediend. Het kan bijvoorbeeld voorkomen dat:

• de schakelaar is blijven hangen;
• er vuil tussen de schakelaar zit;
• de schakelaar mechanisch beschadigd is.

Wanneer de hoogte-eindschakelaar wordt geactiveerd, wordt het elektrische circuit van de hefknop onderbroken.
Hierdoor ontvangt het motorrelais geen stuurspanning en zal de hefbrug niet omhoog gaan.

De eenvoudigste controle is om de contacten van de eindschakelaar in de besturingskast door te meten.

• Is het circuit onderbroken terwijl de schakelaar niet bediend wordt? Dan is de eindschakelaar waarschijnlijk defect.
• Is het circuit gesloten? Dan kunt u de storing verder zoeken.

Controleer de stuurspanning

Zijn de noodstop en de eindschakelaar in orde? Dan is de volgende stap het controleren van de laagspanningsbesturing.

Vrijwel alle moderne hefbruggen werken met een laagspanningsbesturing. De bedieningsknoppen schakelen dus niet
rechtstreeks de 230V- of 400V-voeding van de elektromotor, maar sturen via een transformator of voeding een veilige
stuurspanning aan. Dit is verplicht volgens de geldende CE-richtlijnen.

Veel voorkomende stuurspanningen zijn:

• 230V → 24V AC of 27V AC
• 400V → 24V AC of 27V AC

Let op dat een hefbrug met een 400V-elektromotor vaak alsnog slechts één fase en de nul gebruikt om een
230V-transformator te voeden. Controleer daarom altijd het typeplaatje van de transformator om te zien welke
ingangsspanning en uitgangsspanning van toepassing zijn.

Controleer vervolgens:

• Is de juiste ingangsspanning aanwezig?
• Geeft de transformator de juiste uitgangsspanning af?
• Moet u wisselspanning (AC) of gelijkspanning (DC) meten?

De meeste hefbruggen gebruiken een AC-stuurspanning, maar controleer dit altijd aan de hand van het elektrische schema.

Hefbrug gaat niet omhoog door een defecte aansturing

Wanneer de juiste stuurspanning aanwezig is, moet worden gecontroleerd of de hefknop daadwerkelijk schakelt en of
de stuurspanning het motorrelais bereikt.

De hefknop is meestal uitgevoerd als een Normally Open (NO) contact. Zodra u de knop indrukt, sluit
het elektrische circuit en wordt de stuurspanning doorgestuurd naar het motorrelais.

 

Controleer daarom de volgende punten:

• Maakt de hefknop daadwerkelijk contact?
• Komt de stuurspanning aan op de spoel van het motorrelais?

Ontvangt het relais wel spanning, maar schakelt het niet in? Dan is het relais waarschijnlijk defect.

Bij veel relais is het mogelijk om deze handmatig te bedienen. Op onderstaande afbeelding ziet u een voorbeeld van
een motorrelais. Dit relais schakelt de voedingsspanning, 230V of 400V, naar de elektromotor en wordt aangestuurd
door de laagspanningsbesturing.

U kunt het blauwe bedieningsdeel voorzichtig handmatig indrukken om te controleren of de elektromotor start.

Let op: gebruik hiervoor nooit uw vingers of een metalen voorwerp. Werk uitsluitend veilig en schakel
de spanning uit wanneer u niet precies weet wat u doet.

Draait de elektromotor wel wanneer u het relais handmatig bedient, terwijl het relais niet automatisch wordt
aangestuurd ondanks aanwezige stuurspanning? Dan kunt u er vrijwel zeker van uitgaan dat het relais defect is.

Hefbrug gaat niet omhoog, maar de motor draait wel

Een andere veelvoorkomende storing is dat u op de hefknop drukt, de elektromotor duidelijk hoort draaien,
maar de hefbrug niet omhoog gaat. In deze situatie werkt de elektrische aansturing waarschijnlijk goed,
maar ontstaat het probleem in het hydraulische of mechanische gedeelte van de hefbrug.

Er zijn meerdere mogelijke oorzaken, maar onderstaande storingen komen in de praktijk het vaakst voor.

1. Verkeerde draairichting van de elektromotor

Bij een driefasen (400V) hefbrug is een verkeerde draairichting van de elektromotor een veelvoorkomende oorzaak.
Dit komt bijvoorbeeld voor wanneer:

• de hefbrug net is geïnstalleerd;
• werkzaamheden aan de elektrische installatie zijn uitgevoerd;
• de voedingskabel opnieuw is aangesloten.

Draait de elektromotor de verkeerde kant op, dan zal de hydraulische pomp geen druk opbouwen.
In plaats van olie onder druk naar de cilinders te pompen, probeert de pomp olie aan te zuigen.
Hierdoor draait de motor wel, maar zal de hefbrug niet omhoog gaan.

Controleer daarom altijd de draairichting van de motor. Bij de meeste hefbruggen staat op de pomp of motor
met een pijl aangegeven welke draairichting correct is.

Is de draairichting onjuist? Wissel dan twee van de drie fasedraden om. Doe dit uitsluitend aan de
motoraansluiting of tussen de motor en de besturingskast, nooit aan de voedingszijde van de complete installatie.

2. Er wordt geen hydraulische druk opgebouwd

Wanneer de elektromotor de juiste kant op draait, maar de hefbrug nog steeds niet omhoog gaat,
is de volgende stap het controleren van het hydraulische systeem.

Iedere hydraulische hefbrug is voorzien van een overdrukventiel (ook wel overstortventiel genoemd).
Dit ventiel voorkomt dat de hydraulische druk te hoog oploopt en beschermt de hefbrug tegen overbelasting.

Zodra de maximale ingestelde druk wordt bereikt, opent het ventiel automatisch en stroomt de hydraulische olie
terug naar het oliereservoir.

Het overdrukventiel is af fabriek ingesteld op een veilige druk die past bij de maximale hefcapaciteit van de hefbrug.
Bij een hefbrug met een capaciteit van 4.000 kg zal deze druk ongeveer overeenkomen met 110% van de maximaal
toegestane belasting.

In uitzonderlijke gevallen kan de veer van het overdrukventiel na jarenlang gebruik zijn voorspanning verliezen.
Hierdoor opent het ventiel al bij een veel lagere druk dan bedoeld, waardoor onvoldoende druk wordt opgebouwd om
een zwaar voertuig op te tillen.

Hoe herkent u een defect overdrukventiel?

Een ervaren monteur herkent deze storing vaak direct aan het geluid.

De hefbrug begint normaal omhoog te bewegen, maar zodra het voertuig volledig wordt belast, stopt de beweging.
Tegelijkertijd hoort u een duidelijk sissend geluid vanuit de hydraulische installatie.

Dat sissende geluid is de hydraulische olie die via het overdrukventiel rechtstreeks terug het reservoir instroomt.
Er is dan wel voldoende oliestroom (flow), maar onvoldoende druk om de belasting verder omhoog te brengen.

Het afstellen van een overdrukventiel is specialistisch werk. Dit dient uitsluitend te gebeuren met de juiste
meetapparatuur en terwijl de hefbrug volgens de voorschriften maximaal wordt belast.
Een verkeerd afgesteld ventiel kan leiden tot gevaarlijke situaties of schade aan de hefbrug.

 

Hieronder ziet u een afbeelding van een overdrukventiel. Deze heeft vaak een borgmoer die losgedraaid moet worden.
Hierna kan je met een inbussleutel de schroef in of uit draaien (indraaien = druk omhoog / uitdraaien = druk omlaag)

3. Defecte hydraulische pomp of aandrijfkoppeling

Draait de elektromotor aantoonbaar de juiste kant op, maar wordt er nog steeds geen druk opgebouwd?
Dan kan de storing zich bevinden tussen de elektromotor en de hydraulische pomp.

Mogelijke oorzaken zijn onder andere:

• een afgebroken aandrijfas tussen motor en pomp;
• versleten of afgebroken tandwielen in de hydraulische pomp;
• ernstige interne slijtage van de pomp.

In deze situatie draait de elektromotor wel, maar wordt de hydraulische pomp niet of onvoldoende aangedreven.
Hierdoor ontstaat geen hydraulische druk en blijft de hefbrug op de grond staan.

Wanneer u vermoedt dat de pomp defect is, kunt u de hydraulische persleiding voorzichtig losnemen en de hefknop
heel kort bedienen.

Komt er direct olie uit de uitgaande aansluiting van de pomp? Dan weet u dat de pomp in ieder geval olie verpompt.
Houd er echter rekening mee dat oliestroom niet automatisch betekent dat de pomp ook voldoende druk opbouwt.

Let op: hydraulische olie kan onder hoge druk ernstige verwondingen veroorzaken.
Voer deze controle uitsluitend uit wanneer u bekend bent met hydraulische systemen en neem altijd de juiste
veiligheidsmaatregelen.

Er zijn nog veel meer mogelijke oorzaken

Hoewel bovenstaande storingen het vaakst voorkomen, zijn er nog tientallen andere mogelijke oorzaken waardoor een
hefbrug niet omhoog gaat. Denk bijvoorbeeld aan vervuilde hydraulische olie, een defect terugslagventiel,
lucht in het hydraulische systeem, een intern lekkende cilinder of een defect elektrisch beveiligingscircuit.

Komt u er ondanks bovenstaande controles niet uit? Dan is het verstandig de hefbrug niet verder te gebruiken.
Een storing in een hefbrug kan namelijk direct invloed hebben op de veiligheid van personen en voertuigen.

Onze monteurs helpen u graag bij het opsporen en verhelpen van storingen aan vrijwel alle merken hefbruggen.
Bekijk ook onze
pagina over hefbrug service en onderhoud
of neem contact met ons op voor deskundig advies, wij zijn lid van het RAI Keurmerk Hefbruggen